Fundacja rodzinna to jedno z najważniejszych narzędzi planowania sukcesji i ochrony majątku, jakie polskie prawo udostępniło przedsiębiorcom w ostatnich latach. Od momentu wejścia w życie przepisów regulujących jej funkcjonowanie zainteresowanie tą formą prawną systematycznie rośnie – i nie bez powodu. Dla firm rodzinnych i zamożnych osób prywatnych fundacja rodzinna oferuje możliwości, których nie daje żadna inna struktura prawna dostępna w Polsce.
Czym jest fundacja rodzinna?
Fundacja rodzinna to osoba prawna tworzona w celu gromadzenia mienia, zarządzania nim i spełniania świadczeń na rzecz beneficjentów. W odróżnieniu od spółek, fundacja nie prowadzi działalności operacyjnej jako cel sam w sobie – jej głównym zadaniem jest ochrona i pomnażanie majątku fundatora oraz zabezpieczenie przyszłości wskazanych przez niego osób.
Beneficjentami fundacji mogą być członkowie rodziny fundatora, ale też inne osoby fizyczne lub organizacje pożytku publicznego. Fundator zachowuje znaczący wpływ na funkcjonowanie fundacji – może zasiadać w zarządzie, określać zasady wypłat świadczeń i kształtować statut zgodnie ze swoją wizją zarządzania majątkiem.
Dlaczego zakładanie fundacji rodzinnej zyskuje na popularności?
Polscy przedsiębiorcy przez dekady budowali firmy rodzinne bez narzędzi, które pozwoliłyby sprawnie przekazać je kolejnemu pokoleniu. Brak odpowiednich struktur prawnych skutkował rozbijaniem majątku przy dziedziczeniu, konfliktami między spadkobiercami i koniecznością sprzedaży firm, które mogłyby kontynuować działalność.
Założenie fundacji rodzinnej rozwiązuje te problemy w kilku wymiarach jednocześnie. Konsoliduje majątek w jednej strukturze, chroniąc go przed rozdrobnieniem przy dziedziczeniu. Zapewnia ciągłość zarządzania niezależnie od sytuacji osobistej fundatora i beneficjentów. Umożliwia wypłatę świadczeń beneficjentom bez konieczności likwidacji aktywów. Poza tym:
oferuje korzystne zasady opodatkowania przy wypłatach dla najbliższej rodziny
chroni majątek przed wierzycielami osobistymi beneficjentów w określonych granicach prawnych
pozwala na akumulację i reinwestowanie dochodów bez bieżącego opodatkowania na poziomie fundacji
Jakie aktywa można wnieść do fundacji rodzinnej?
Fundacja rodzinna może gromadzić bardzo różnorodne aktywa. Do fundacji można wnieść udziały i akcje w spółkach, nieruchomości, środki pieniężne, papiery wartościowe, a także prawa własności intelektualnej. To elastyczność, która sprawia, że fundacja nadaje się zarówno dla przedsiębiorców posiadających pakiety udziałów w firmach, jak i dla osób, których majątek opiera się na portfelu nieruchomości lub inwestycjach finansowych.
Wniesienie aktywów do fundacji odbywa się na podstawie aktu założycielskiego lub testamentu – fundacja może być utworzona za życia fundatora lub po jego śmierci, jako fundacja testamentowa.
Podatki a fundacja rodzinna
Jednym z głównych powodów, dla których przedsiębiorcy decydują się na tę strukturę, są korzystne zasady opodatkowania. Fundacja rodzinna jest zwolniona z CIT w zakresie działalności podstawowej – czyli zarządzania wniesionym mieniem i inwestowania go. Podatek pojawia się dopiero na etapie wypłaty świadczeń beneficjentom, przy czym dla osób z najbliższej rodziny fundatora stawka jest preferencyjnie niska.
To sprawia, że fundacja pozwala na wieloletnią akumulację i reinwestowanie dochodów z portfela aktywów bez bieżącego opodatkowania – co w perspektywie długoterminowej daje istotną przewagę nad alternatywnymi strukturami.
Dlaczego warto skorzystać z pomocy specjalistów?
Założenie fundacji rodzinnej wymaga przejścia przez szereg formalności: sporządzenia aktu założycielskiego w formie aktu notarialnego, wniesienia funduszu założycielskiego, rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym i opracowania szczegółowego statutu. Statut to dokument o kluczowym znaczeniu – błędy lub pominięcia w jego treści mogą skutkować problemami operacyjnymi lub podatkowymi przez lata.
Dlatego większość fundatorów korzysta z profesjonalnego doradztwa zarówno na etapie planowania struktury fundacji, jak i podczas jej zakładania. Wsparcie przy założeniu fundacji rodzinnej od doświadczonego doradcy pozwala uniknąć kosztownych błędów i mieć pewność, że fundacja będzie funkcjonować zgodnie z zamierzeniami fundatora.
Firma Grants Capital świadczy profesjonalne doradztwo w zakresie tworzenia fundacji rodzinnych, pomagając przedsiębiorcom i zamożnym osobom prywatnym w zaprojektowaniu optymalnej struktury i przeprowadzeniu całego procesu rejestracyjnego.
